Dit interview is afkomstig uit Het Enige Echte Zeeuwse Kookboek: Zeeuwse Gerechten.
Heel zijn leven is hij verknocht aan paling. De inmiddels ruim 70-jarige Sam Uijl neemt ons mee naar het mooiste beroep dat er volgens hem is. Als klein jongetje van een paar jaar of 15 begon hij met een klein klusje bij een palingvisser, waar hij vervolgens 15 jaar is blijven hangen en van een bijbaantje zijn passie maakte.
‘Toen ik een jaar of 15 was, deed ik van alles en nog wat’, vertelt hij. ‘Ik metselde, stak pieren, deed een beetje van dit en deed een beetje van dat. Daarna heb ik als herder een paar honderd schapen gehad. En toen de visserij, die ik al jaren wilde kopen, te koop kwam, twijfelde ik geen seconde. Deze heb ik direct gekocht’.
‘De vrouw van de visserij kwam bij me langs en zei dat ik ’s avonds bij haar man langs moest komen. Ik wist direct waar het voor was. Vroeger heb ik wat paling bij Willem gestroopt. Ik kwam ze wel eens tegen bij de Heerenkeet. Ik bood Willem een drankje aan, maar hij wilde niet drinken van zijn eigen geld. Oeps… toen was ik mooi betrapt. Daarna hebben we gelachen en wat gedronken, we mochten elkaar wel. In die tijd heb ik tegen hem gezegd dat ik de visserij graag zou willen overnemen, wanneer deze ooit de verkoop in zou gaan. En die dag was aangebroken. De fuiken, de stokken, het schip: alles was te koop. Ik heb het gekocht en ben ermee verdergegaan.’
‘Mijn hele leven lang heb ik zeven dagen in de week hard gewerkt, maar ik zeg ook altijd: iedereen heeft een beetje geluk nodig in het leven. Toen ik ging vissen, zat er enorm veel paling. Binnen een jaar had ik de aanschaf van het bedrijf helemaal terugverdiend. Na dat jaar ben ik begonnen met het bouwen van een schuur. Met wat hulp heb ik in deze schuur een aluminium boot gebouwd, waar ik enorm veel avonturen mee heb beleefd, in het bijzonder bij de kop van Zierikzee. De golven daar zijn enorm! Het is hartstikke diep en het golft verschrikkelijk.’
Van personeel was geen sprake; Sam deed namelijk alles zelf. Maar ineens was er geen paling meer. Er kwamen meer natuurlijke vijanden van de paling. ‘Denk maar aan de zeehonden; die gingen met hun kop tussen het bessenwier waar de palingen zaten, en die dachten dat ze beschut lagen. Maar ik had wat mazzel. De kreeften rukten ineens op. De natuur was me gunstig gezind. Ik heb altijd veel geluk gehad, maar was er ook altijd op tijd bij. Toen ben ik op kreeften gaan vissen en werd de paling bijvangst.’
‘Toen ik wat ouder werd, werden er steeds meer vergunningen afgegeven. Het was bijna onmogelijk om er nog van te leven. Toen ze ook nog alle percelen opnieuw wilde verdelen, heb ik heel de boel de volgende dag aan Neeltje Jans verkocht. Net toen ik alles had verkocht, ging de kreeftenopbrengst drastisch naar beneden.’
‘Al 30 jaar ben ik thuis vis aan het roken en deze hier aan het verkopen. Woorden verspreiden zich snel, zeker als iets goed is. Paling, zeebaars, zalm; dat hadden we jaren eerder moeten doen! Fantastisch om te doen, maar geloof me, je hebt er een bende werk aan. Je bent elke dag bezig. ’s Morgens om 06:00 uur begin ik, 7 dagen per week. Ik rook hier met een mengsel van eikenmot en beukenhout, hierdoor wordt de paling zo zacht. Het is echt een feestje om te doen, én eten!’.
Benieuwd naar de recepten met paling, zalm, zeebaars en kreeft? Je vindt de recepten in Het Enige Echte Zeeuwse Kookboek: Zeeuwse Gerechten.
